Tropik meşələrin kimyəvi müxtəlifliyi və onun insan sağlamlığına təsiri
Vaşinqton Universitetinin və Missouri Botanika Bağının alimləri tropik meşələrin gözlənilməz dərinliyini ortaya çıxarıblar. Tədqiqat göstərib ki, bu ekosistemlər yalnız ağac növlərinin sayı ilə deyil, həm də onların kimyəvi arsenalı ilə unikaldır: hər bir bitki özünün təbii birləşmələrdən istifadə edərək qorunma və adaptasiya yollarını müəyyən edir.
32gun.ax bildirir ki, Tədqiqat Ecology jurnalında dərc olunub.
Alimlər Boliviya Andlarının florasını əhatə edən Madidi layihəsi çərçivəsində 470 ağac növünün yarpaqlarını araşdırıblar. Mass-spektrometriya üsulu ilə onlar 20 minə yaxın unikal maddə tapıblar, bunların əksəriyyəti terpenoid və alkaloid birləşmələridir. Bu maddələr yalnız bitkilər üçün deyil, həm də tibb sahəsində istifadə olunur və ya istifadə oluna bilər, məsələn, xərçəng, viruslar və iltihablarla mübarizədə.
Jonathan Myers, tədqiqatın rəhbəri, bildirib ki, tropik bitkilər inanılmaz dərəcədə geniş kimyəvi müxtəliflik istehsal edir və bunun insan sağlamlığına praktiki faydası ola bilər.
Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, kimyəvi müxtəliflik biologiya ilə sıx əlaqəlidir: ağac növlərinin sayı nə qədər çox olarsa, onların kimyəvi tərkibi də bir o qədər unikal olur.
Daha maraqlısı isə budur ki, dağlara qalxdıqca növ və kimyəvi tərkib sadələşir. 1200 metr hündürlükdə alimlər bir hektarda təxminən 140 ağac növü qeydə alıblar, amma 3300 metrə yaxınlaşdıqca bu say 20-yə qədər azalıb. Hündürlük artdıqca ağaclar daha çox oxşar kimyəvi müdafiə strategiyalarına güvənir, xüsusilə həşəratlara və ətraf mühitin stresslərinə qarşı.
Tədqiqatçılar, bu məlumatların niyə isti və rütubətli iqlimdə bioçeşidliliyin maksimum dərəcədə inkişaf etdiyini izah etməyə kömək etdiyini düşünürlər. Onlar həmçinin bu nəticələri qlobal bitki birləşmələri bazasına daxil ediblər ki, bu da tibb və farmakologiya sahələrində yüksək potensiala malik maddələrin tapılmasını sürətləndirə bilər.
Nilay
.jpg)
.jpg)
