Astronomlar ilk kainatda sirli “qırmızı canavarlar” aşkar ediblər

Beynəlxalq tədqiqatçılar qrupu James Webb Teleskopundan istifadə edərək Böyük Partlayışdan cəmi bir milyard il sonra əmələ gələn üç ultrakütləvi qalaktika aşkar ediblər. “Qırmızı canavarlar” ləqəbli belə qalaktikalar qalaktikaların formalaşması ilə bağlı mövcud nəzəriyyələrə meydan oxuyur. 

32gun.az xəbər verir ki, məlumat Nature jurnalında dərc olunub. 

İndiyə qədər qalaktikaların qazın 20%-dən çoxunun ulduza çevrilmədiyi qaranlıq maddə halolarının içərisində tədricən əmələ gəldiyinə inanılırdı. Bununla belə, müşahidə sübutları göstərir ki, bəzi erkən qalaktikalar çox daha sürətli və daha səmərəli şəkildə formalaşmış ola bilər.

Tədqiqatın həmmüəlliflərindən biri, Svinburn Universitetinin astronomu İvo Labbe “Bu, 100 kq ağırlığında bir uşaq tapmaq kimidir” deyə qeyd edilib.

"Qırmızı Canavarlar" adlarını onlara xarakterik qırmızı rəng verən yüksək toz tərkibinə görə alırlar. Onların ulduz əmələ gəlməsi daha az kütləli qalaktikalardan demək olar ki, iki dəfə səmərəlidir və onlar bu prosesi yavaşlatan məhdudiyyətləri aşmaq üçün də inanılmaz qabiliyyət nümayiş etdirirlər.

Kəşf qalaktikaların təkamülü ilə bağlı mövcud nəzəriyyələri şübhə altına alır. Əsərin digər həmmüəllifi, professor Stein Wuyts-a görə, bu canavarlar adətən qazı ulduza çevirməyin səmərəliliyini məhdudlaşdıran maneələrdən birtəhər qaçırlar.

Elm adamları "qırmızı canavarlar"ın hansı şərtlərin bu qədər sürətlə böyüməsinə imkan verdiyini anlamaq üçün onları daha çox müşahidə etməyi planlaşdırırlar. Tədqiqat Kainatın yaranmasının ilkin mərhələlərini öyrənmək üçün yeni üfüqlər açacaq.

Nilay