DİGƏR ÖZ XƏBƏR

Qaranlıq enerji Böyük Partlayışdan əvvəl yaranıb? - Alimlərdən yeni ARAŞDIRMA

Ostindəki Texas Universitetinin alimləri qaranlıq enerjinin Böyük Partlayışdan əvvəl yarana biləcəyini irəli sürdülər. Onlar Kainatın erkən genişlənməsi zamanı qaranlıq maddənin əmələ gəlməsi mexanizmini izah edə bilən isti inflyasiya nəzəriyyəsini təklif etdilər.

32gun.az bildirir ki, məqalə Physical Review Letters (PRL) jurnalında dərc olunub.

Ənənəvi fikirlərə görə, Kainat Böyük Partlayış nəticəsində meydana çıxdı, bundan sonra kosmik inflyasiya mərhələsi - kosmosun sürətlə genişlənməsi başladı. Ancaq bəzi nəzəri modellər inflyasiyanın Böyük Partlayışdan əvvəl baş verdiyini və qaranlıq maddə hissəciklərinin məhz bu nöqtədə meydana gələ biləcəyini irəli sürür.

Kainatın başlanğıcında radiasiya və hissəciklərdən ibarət “isti vanna” yarandı. Bu "hamamda" zəif qarşılıqlı təsirlər meydana gəldi ki, bu da qaranlıq maddə hissəciklərinin meydana gəlməsinə səbəb oldu. Prosesə isti inflyasiya deyilir. Tədqiqatçılar iddia edirlər ki, ona əsaslanan riyazi model müşahidələrə tamamilə uyğun gələn qaranlıq maddənin miqdarını hesablamağa imkan verir.

Tədqiqatın həmmüəllifi, nəzəri astrofizik Katherine Friese, "Bizim modelimizin unikal cəhəti odur ki, qaranlıq maddə inflyasiya zamanı uğurla yaradılır". "Digər modellərin əksəriyyətində bu dövrdə formalaşan hər şey Kainatın eksponensial genişlənməsi səbəbindən yox olur."

Əgər isti inflyasiya fərziyyəsi təsdiqlənərsə, bu, təkcə Kainatın təkamülünün ilkin mərhələləri haqqında anlayışımızı dəyişməyəcək, həm də qaranlıq maddənin təbiəti ilə bağlı suala yeni cavab verəcəkdir.

"CMB-S4 təcrübələri kimi kosmik mikrodalğalı fon radiasiyasının gələcək müşahidələri bizim isti inflyasiya nəzəriyyəmizi təsdiqləyə bilər"  tədqiqatın həmmüəllifi Gabriele Montefalcone bildirib.

Nilay

Oxşar Xəbərlər